RIV-toets: bedrijfsarts leidend — wat betekent dat voor een arbeidsdeskundig onderzoek?

Op 27 maart 2026 meldde de Rijksoverheid een wetsvoorstel: bij de RIV-toets wordt de bedrijfsarts leidend voor het advies over wat iemand nog kan. Dat is voorgestelde wetgeving, geen geldend recht. Tot inwerkingtreding blijft de huidige toets van UWV van kracht. Voor HR, casemanagers en werkgevers is de vraag: wat verandert er voor het re-integratieverslag, wat moet een arbeidsdeskundig onderzoek nog onderbouwen, en hoe bereid je het dossier nu voor?

Dit is geen landingspagina over wat een onderzoek inhoudt. De huidige toets staat in de RIV-toets van UWV. Hieronder: de actualiteit, wat de arbeidskundige onderbouwing blijft, en een dossierchecklist.

Wat het wetsvoorstel zegt — en wat het nog niet is

Het kabinet wil werkgevers meer zekerheid geven over de vraag of zij voldoende hebben gedaan om een zieke werknemer weer aan het werk te helpen. In het nieuwsbericht van 27 maart 2026 (Rijksoverheid) staat: het advies van de bedrijfsarts over wat iemand nog kan, wordt leidend bij de toets door UWV na twee jaar ziekte. Werkgevers weten zo dat zij voldoende hebben gedaan als zij invulling geven aan dat advies. Het voorstel werd toen aangeboden aan de Raad van State.

Dat is de kern voor de RIV-toets. Het wetsvoorstel Wet wijziging toets op re-integratie-inspanningen en WIA-voorschotregeling (Kamerstuk 37.002) is op 31 augustus 2026 bij de Tweede Kamer ingediend en was daarna in behandeling. De memorie van toelichting noemt als beoogde nieuwe werkwijze 1 januari 2028. De wet treedt in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen tijdstip. Tot dat besluit — en tot aanname door de Kamers — is er geen nieuwe toets.

Wat het voorstel volgens de toelichting wél regelt, en wat niet:

• Leidend is het advies over belastbaarheid. UWV beoordeelt dat advies van de bedrijfsarts bij de RIV-toets niet langer zelf. Een loonsanctie vanwege een medisch verschil van inzicht tussen bedrijfsarts en verzekeringsarts is dan niet meer mogelijk.
• De RIV-toets blijft bestaan. Zij berust dan op een arbeidskundige beoordeling van het re-integratieverslag. De arbeidsdeskundige van UWV beoordeelt of werkgever en werknemer de inspanningen hebben gepleegd die passen bij het advies van de bedrijfsarts.
• Een loonsanctie blijft mogelijk als die inspanningen niet in overeenstemming zijn met dat advies. Maximaal 52 weken extra loon verdwijnt niet als instrument; alleen de medische herbeoordeling als grond voor de sanctie.

Hetzelfde wetsvoorstel bevat ook andere maatregelen (onder meer WIA-voorschotten en Wajong). Die staan buiten dit artikel. Wijzigingen aan de WIA-claimbeoordeling zelf — of iemand recht heeft op een uitkering — volgen niet uit “bedrijfsarts leidend bij de RIV-toets”.

Wat verandert voor het re-integratieverslag

Nu toetst UWV het complete re-integratieverslag: tijdigheid, kwaliteit en logica van de stappen in 104 weken. Bij medische vragen kan een verzekeringsarts van UWV een eigen oordeel geven over de belastbaarheid. Deelt die arts de inschatting van de bedrijfsarts niet, dan kan een werkgever die het advies van de bedrijfsarts wél heeft gevolgd toch een loonsanctie krijgen. Dat is het knelpunt dat het kabinet wil wegnemen.

Als het voorstel in werking treedt, wordt de FML of het IZP van de bedrijfsarts het vaste medische kader van de RIV-toets. UWV gaat dan uit van dat kader. Wat in het verslag moet blijven staan, verandert inhoudelijk weinig:

• probleemanalyse en Plan van Aanpak, met bijstellingen
• eerstejaars-evaluatie
• actueel oordeel van de bedrijfsarts over belastbaarheid
• aantoonbare stappen in spoor 1 (eigen werk, ander werk intern) en, als intern perspectief ontbreekt, spoor 2
• arbeidskundige weging: past het werk bij de belastbaarheid, en is dat onderzocht in plaats van aangenomen

Wat wél verschuift: discussie over “klopt de FML wel volgens UWV?” hoort dan niet meer in de RIV-toets. Discussie over “hebben we gedaan wat bij díe FML past?” wordt scherper. Een verslag zonder actuele belastbaarheid, of zonder weging van eigen werk, blijft een gat — nu, en onder het voorstel.

Wat een arbeidsdeskundig onderzoek nog moet onderbouwen

“Bedrijfsarts leidend” is geen vrijbrief om het arbeidskundig oordeel over te slaan. Het voorstel verschuift de RIV-toets naar de vraag of de inzet past bij de belastbaarheid. Die vertaling — functie-eisen tegen FML of IZP — is het werk van de arbeidsdeskundige, niet van de arts en niet van HR. Wat een arbeidsdeskundige wel en niet doet: geen diagnose, geen casemanagement, wel passend werk.

Onderbouwing die blijft, en onder het voorstel zwaarder weegt:

• Spoor 1a en 1b. Kan eigen werk nog, met welke uren, taken of aanpassingen? Is ander werk intern reëel, of alleen een organogram? Zonder die weging is “we volgden de bedrijfsarts” een medische zin, geen arbeidskundig bewijs.
• Spoor 2. Intern perspectief ontbreekt alleen als dat is vastgelegd. Spoor 2 starten zonder die brug blijft een klassiek risico. Dat verandert het voorstel niet.
• Tijdigheid en actualiteit. Een rapport van maanden geleden, terwijl de FML sindsdien is bijgesteld, toetst de oude inzet. UWV blijft kijken of stappen logisch volgen uit het kader van dat moment.
• Opvolging van het advies. Het voorstel geeft werkgevers zekerheid als zij het advies over belastbaarheid invulling geven. Niet-opvolgen zonder deugdelijke grond blijft sanctiewaardig.

Is een arbeidsdeskundig onderzoek dan verplicht? Dat is dezelfde leeswijzer als nu: de wet eist adequate inspanning, niet in elk dossier letterlijk een productnaam. In de praktijk is een rapport vaak het stuk waarmee je de weging aantoont. Zie is een arbeidsdeskundig onderzoek verplicht? Wanneer je het inzet (week 42–52 of eerder): arbeidsdeskundig onderzoek na 1 jaar ziekte.

Hoe je dossiers nu voorbereidt

Wacht niet tot 2028. De huidige RIV-toets vraagt dit al, en een dossier dat nu klopt, klopt later ook als de medische herbeoordeling eruit gaat.

• Actuele FML of IZP. Zonder functioneel kader toetst niemand. Grof, verouderd of “opbouw in overleg” zonder bandbreedte: vraag actualisatie bij de bedrijfsarts. Hoe je het document leest: FML/IZP lezen zonder medische achtergrond.
• Adviezen die je volgt, vastleggen. Uren, taken, werkplek, geen re-integratie of wel — plus wat de werkgever daarmee heeft gedaan. “We horen de bedrijfsarts” zonder spoor in het Plan van Aanpak is geen invulling.
• Functie-eisen zoals de werkweek ze stelt. Plus reële interne plekken, of het eerlijke: die zijn er niet. Geen vacaturetekst als feitenbasis.
• Een scherpe vraag aan de arbeidsdeskundige. Eigen werk, ander werk intern, of onderbouwing waarom intern geen perspectief heeft. Geen “wilt u eens kijken?”.
• Actualiteit richting de WIA-aanvraag. Rond week 91–93 hoort het laatste arbeidskundig beeld bij de dan geldende belastbaarheid. Een inhaalslag kan; sturen op tijd is iets anders.

Kosten van het onderzoek (vanaf €1.095 excl. btw) staan in kosten arbeidsdeskundig onderzoek — een fractie van een jaar extra loon, nu en onder het voorstel.

Plan een arbeidsdeskundig onderzoek

Twijfel je of dit dossier de huidige RIV-toets haalt, of of de weging van spoor 1 al toetsbaar is: toets het in 15 minuten, of vraag een offerte. Dit artikel gaat over voorgestelde wetgeving en de arbeidskundige onderbouwing die blijft, niet over de landingspagina.

Vrijblijvende offerte · Onderzoek aanmelden · Plan 15 minuten kennismaking

Verder: RIV-toets (huidige toets) · is het verplicht? · timing na 1 jaar ziekte · kosten · wat doet een arbeidsdeskundige · FML/IZP lezen