FML of IZP binnen: wat mag HR beslissen, en wanneer actualiseren?

De FML of het IZP ligt op je bureau. Je kunt het document lezen, maar de vraag is wat je mag beslissen. Dit is een HR-beslishulp: wat je mag afleiden voor vervolgstappen, wanneer de FML of het IZP te oud is om een arbeidsdeskundig onderzoek te starten, en wanneer je start, wacht of de bedrijfsarts vraagt. Hoe je het document leest zonder medische achtergrond, staat in FML/IZP lezen zonder medische achtergrond. Dat stuk herschrijven we hier niet.

De opdracht-check “start niet zonder actueel kader” staat in belastbaarheid verouderd, nieuwe FML/IZP. Hieronder gaat het om de beslissing ná het lezen: wat volgt er nu?

Wat HR wél mag afleiden

De bedrijfsarts beschrijft belastbaarheid. Jij vertaalt dat naar planning, niet naar een medisch oordeel. Bruikbare afleidingen:

• Uren, taken, tempo, voorwaarden. “Maximaal 4 uur” of “geen tillen boven 5 kilo” is een kader voor roosters en taken. Dat mag je gebruiken.
• Of de eigen functie waarschijnlijk aanpassing nodig heeft. Als de zwaarste eisen van de functie botst met wat er staat, is dat een signaal om te toetsen. Het is nog geen conclusie dat eigen werk afvalt.
• Of een arbeidsdeskundig onderzoek zinvol is. Past de vraag bij werkfit (eigen werk, intern werk, spoor 2) en dekt het document de situatie van nu, dan is starten logisch.
• Of je de bedrijfsarts iets moet vragen. Niet de diagnose. Wél: klopt dit kader nog, of is deze zin functioneel bedoeld als harde grens of als voorlopige opbouw?
• Wat je de leidinggevende mag vertellen. Functionele gevolgen, geen labels. “Ochtenden, geen nachtdienst, geen tillen” is genoeg om werk te organiseren.

Dat is voldoende om de volgende stap te kiezen. Het is niet voldoende om zelf te bepalen welk werk passend is. Die weging is van de arbeidsdeskundige. Zie wie wat doet.

Wat HR niet mag afleiden

• Geen diagnose. Ook niet “tussen de regels”. Vraag er niet om. De werkgever ontvangt functionele gevolgen, geen aandoening.
• Geen oordeel over motivatie. Beperkingen zijn geen bewijs van onwil. Onwil bewijs je niet met een IZP.
• Geen groene of rode kaart voor ontslag of terugkeer. Het document is geen toestemming en geen verbod. Het is een kader.
• Geen AD-conclusie. “Passend werk” volgt niet automatisch uit een lijst. De arbeidsdeskundige toetst functie-eisen aan belastbaarheid, opleiding en ervaring.
• Geen garantie dat de oude functie terugkomt. “Opbouw in overleg” is ruimte, geen belofte dat alles bij het oude blijft.

Wie te snel concludeert, koopt later discussie: de werknemer herkent zich niet, of UWV ziet een sprong van document naar besluit zonder weging. Dat wringt in de RIV-toets.

Drie beslismomenten: starten, wachten, bedrijfsarts

Na het lezen kies je één van drie. Schrijf de reden op. Dat voorkomt dat het dossier weken zweeft.

1. Start het arbeidsdeskundig onderzoek

Start als dit samen klopt:

• het document dekt de situatie van nu, of de bedrijfsarts bevestigt dat een ouder document nog geldt;
• de vraag is arbeidskundig: eigen werk, ander werk intern, of onderbouwing van spoor 2;
• functiegegevens en reële interne plekken (of het eerlijke: die zijn er niet) liggen klaar.

Dan is wachten geen zorgvuldigheid meer, maar uitstel. De Poortwachter-klok loopt door.

2. Wacht, met een herijkdatum

Wacht als de bedrijfsarts op korte termijn een wezenlijk ander beeld verwacht: opbouw, terugval, nieuwe behandeling. Zet die reden in het dossier, met een datum waarop je opnieuw kijkt. Wachten zonder datum is laten liggen.

Wacht ook als er nog geen FML of IZP is. Zonder kader wordt het onderzoek een mening. Begin bij de arts, niet bij de arbeidsdeskundige.

3. Vraag de bedrijfsarts

Vraag actualisatie of toelichting als:

• herstel, terugval, uren of taken wezenlijk zijn veranderd sinds de datum op het document;
• het document een eerdere fase beschrijft, terwijl je een jaarsevaluatie of WIA-aanvraag voorbereidt;
• de tekst niet te vertalen is naar de echte functie (vage voorwaarden, tegenstrijdige uren);
• iedereen in het overleg al zegt dat de situatie anders is, terwijl het papier het oude beeld houdt.

Vraag functioneel: “dekt dit nog wat iemand nú aankan in werk?” Niet: “wat is de diagnose?” De arbeidsdeskundige stelt geen nieuwe FML op.

Wanneer de FML of het IZP te oud is vóór het onderzoek

Er is geen wettelijke houdbaarheidsdatum. Te oud is het document als het de situatie van nu niet meer dekt. Leeftijd alleen is geen knip. Een lijst van vier maanden kan nog kloppen. Een lijst van drie weken kan al achterhaald zijn na een terugval.

Dat is het moment om te actualiseren vóór je een arbeidsdeskundig onderzoek start. Toch starten toetst gisteren. De diepere opdracht-check, wie de nieuwe FML vraagt, en wat je riskeert als je toch start, staat in het artikel over verouderde belastbaarheid. Hier telt de beslissing: actualiseren is een HR-actie richting de bedrijfsarts, niet een extra ronde bij de arbeidsdeskundige.

Van document naar volgende stap

Een korte volgorde die in de praktijk werkt:

• Lees functioneel. Stop bij uren, taken, voorwaarden. Zie het leesartikel als je de rubrieken niet vertrouwt.
• Toets globaal aan de eigen functie. Noteer waar het wringt. Trek nog geen conclusie over spoor 2.
• Kies starten, wachten of bedrijfsarts. Eén keuze, met reden en datum.
• Als je start: scherpe vraagstelling, geen “wilt u eens kijken”. Checklist voor het gesprek: wat je meeneemt.
• Deel geen medische details met de lijn. Deel wat iemand wél en niet aankan in werk.

Twijfel je tussen de drie keuzes, toets dat in een kort gesprek voordat je de opdracht verstuurt. Dat is sneller dan een rapport dat je later niet kunt gebruiken, of een week stilstand zonder reden.

Sparren of offerte

Wil je toetsen of starten, wachten of de bedrijfsarts de juiste volgende stap is? Plan 15 minuten, of vraag een offerte als het kader al actueel is. Dit artikel is beslishulp, geen handleiding om FML of IZP te lezen.

Plan 15 minuten kennismaking · Vrijblijvende offerte · Onderzoek aanmelden

Verder: FML/IZP lezen · belastbaarheid verouderd · FML-uitleg · wat doet een arbeidsdeskundige · wie doet wat · gids · gesprek voorbereiden